|
İNGİLİZCE |
TÜRKÇE |
AÇIKLAMA |
| 1 |
Adware |
İstenmeyen
Reklam |
İstenmeden
yüklenip çalışmaya başlayan video, fotoğraf, ses mesajları
içeren reklam amaçlı programlar. Bazıları casus yazılımı
nitelikli olabilir.
|
|
2 |
Backdoor |
Arka
Kapı |
Bilgisayara
ulaşmak için belirlenmiş önlemlerin yanından dolanarak
bilgisayara kestirmeden ulaşmanın yolu. Arka Kapı
programcı tarafından yerleştirilebilir, güvenlik programı
sonradan değiştirilebilir veya bir donanım olarak
sisteme eklenebilir.
|
|
3 |
Botnet |
Robot
Ağı |
Kendi kendine
kullanıcıdan bağımsız çalışan -robot- bilgisayarlardan
oluşan bilgisayar ağı. Dağıtık (distributed) bilgisayar
uygulamaları için olumlu anlamda kullanılabilirse
de çoğunlukla bir Truva Atı ile ele geçirilimiş, zararlı
program yüklenen zombi bilgisayarlardan oluşan ağ
anlamıda kullanılır.
|
|
4 |
Crimeware |
Suç
Yazılım |
Mali veya
politik suç işlemek için özel olarak hazırlanan zararlı
yazılım.
|
|
5 |
Distributed
Denial of Service -DDOS |
Yaygın
Hizmet Dışı Bırakma |
Hedef alınan
bir web sitesine ayni anda çok sayıda çağrı, sorgulama
yaparak, veri göndererek sitenin kilitlenmesi. Saldırı
eğer yeterince güçlü ise yanlızca hedef alınan web
sitesi değil ağdaki yönlendiriciler ve anahtarlar
da tıkanabilir. |
|
6 |
E-mail
Spoofing |
Sahte
e-posta |
Özellikle
e-posta gönderiminde kitlesel gönderim solucanları
(mass mailing worm)
ile gönderilenlerin adres defterlerindeki adreslere
yanlış adreslerden e-posta gönderilmesi. |
|
7 |
Firewall |
Güvenlik
Duvarı |
İletişim
sırasında istenmeyen adreslere erişimi engelleyen,
diğerlerine izin veren yazılım.
|
|
8 |
Flood |
Sel |
Fazla bilgi
göndererek veya sorgulama yaparak bir sistemi tıkamak.
|
|
9 |
Form Grabbing |
Form
Yakalama |
İnternette
gönderilen formların, özellikle kullanıcı adı ve şifre
gibi bilgileri içeren formların elde edilmesi.
|
|
10 |
Hacker |
Bilgisayar
Korsanı |
Bilgisayar
ağlarını kullanarak başka bilgisayarların kontrolünü
ele geçiren kimse
|
|
11 |
Hoax |
Sahtekarlık |
Özellikle
e-posta gönderiminde yapılan sahtekarlık (e-mail
spoofing) ve bunu sağlayan yazılım
|
|
12 |
Hooking |
Çengelleme |
Çengelleme,
tuş takımı, fare gibi giriş birimlerinden veya işletim
sisteminden gelebilecek yanlış ve uyarıların uygulamayı
etkilemeden düzeltilmesi gibi olumlu bir amaçla başladı.
Günümüzde programın normal yolunu keserek (intercept) progamı kullanıcının istemediği
biçimde değiştirmesi olarak kullanılıyor. |
|
13 |
IP Address |
İnternet
Adresi |
İnternette
bilgiler paketler halinde gönderilir. Bir bilgisayar
Internet Protokolü (IP) kullanarak ağdaki bir başka
bilgisayara ulaşmak (onu sorgulamak) için bir “IP
Adresi” oluşturur ve bilgi paketine ekler. Paketteki
IP Adresinin baş kısmında hem gönderen bilgisayarın
ağdaki yerini veren bilgi hem de sorgulamak istediği
bilgisayarın ağdaki yerini veren bilgi bulunur. |
|
14 |
IP Spoofing |
IP
Aldatma |
IP adresinde
sorgulayan bilgisayarın ağdaki yerini veren doğru
bilgi yerine yanlış bilgi verilmesi. Böylece sorgulayan
bilgisayarın gizlenmesi sağlanır. Bu durumda sorgulanan
bilgisayar yanıtı yanlış adrese gönderir. Ama bu DDOS
uygulaması yapan bilgisayar korsanı için bir sakınca
oluşturmaz. Çünkü korsanın amacı sorgulanan bilgisayardan
bir yanıt almak değil onu ve onun bulunduğu ağı tıkamaktır.
Benzer biçimde örgütlerin içindeki bir bilgisayarın
adresini kullanarak o örgütteki diğer bilgisayarlara
kullanıcı adı ve şifresi vermeden girmek (kimlik -
authentication yanıltması) de olanaklıdır.
|
|
15 |
IRC Flooding |
IRC
Seli |
Bir Internet
Relay Chat -IRC
grubunu (gerçek zamanlı olarak internette iletiler
gönderip alan bir grubu) tıkamak. Örneğin Crapflooding - çok fazla sayıda / çok uzun mesajlar gönderilebilir veya (Client to Client Protocol-CTCP), (Direct Client to Client-DCC)
(Internet Control Message Protocol-ICMP)
gibi IRC protokollerin çalışmaları sel (flood) uygulamaları ile tıkanabilir. |
|
16 |
Keylogging
- Keystroke Logging |
Tuş
Kaydetme |
Bir tuş
takmına kullanıcı adı, şifre gibi bilgileri giren
kişinin haberi olmadan bu bilgilerin çalınması. Bu
amaçla kullanılan çok sayıda yöntem vardır. Donanım
bağlantıları, elektromanyetik dalgalar veya ses dalgalarının
algılamasına yönelik yöntemler yanında hypervisor (bir bilgisayarda birden fazla işletim sistemi yüklenerek izlenmesi),
çengelleme (hooking), duvar arkası görme (wallhacking), Form Yakalama (form grabber) belirtilebilir. Bu kavrama çok yakın biçimde Ekrançekimi (Screenshot) ekranın kopyasını, Panokaydedici
Pano (Clipbard) kopyasını kaydeder.
|
|
17 |
Malware |
Zararlı
yazılım |
Virüs,
Truva Atı,… gibi hertürlü zararlı programı kapsayan
bir terim.
|
|
18 |
Phishing |
Oltalama |
Kendini
gizleyerek bir bilgisayar korsanının dolandırıcılık
amacıyla şifre, kullanıcı adı, parolası, kredi kartı
numarası gibi bilgileri alması. Çoğunlukla gerçek
gibi görünen sahte bir web sitesine veya e-posta mesajına
bu tip duyarlı bilginin girilmesi yoluyla işlenen
bir dolandırıcılıktır. |
|
19 |
Rootkit |
Kök
Takımı |
Bilgisayarın
olağan biçimde çalışmadığını gizleyen program. Başlangıçta
tepki vermeyen, kilitlenmiş bilgisayarları bu kısır
döngüden kurtarmak için yerleştirilen rootkit, günümüzde
anlam kaymasına uğramış ve bilgisayar korsanının kendi
yerleştirdiği Truva Atı benzeri programları gizlemek
için ele geçirdiği bilgisayara yerleştirdiği zararlı
bir program olarak anılır olmuştur. |
|
20 |
Spam |
İstenmeyen
E-Posta |
Toplu olarak
çok sayıda alıcıya, alıcıların istemediği elektronik
mesajlarının gönderilmesi. Cep telefonlarına, haber
gruplarına, forumlara gelen istenmeyen toplu mesajlar
da teknik olarak "spam" sayılırsa da günümüzde
en yaygın biçimi e-postadır. Çoğu İstenmeyen E-Posta
reklam amaçlı olmakla birlikte politik ve dini propaganda
amaçlı İstenmeyen E-Postalarla da karşılaşılıyor. |
|
21 |
Sporgery |
Sahtekar
E-Poste |
İngilizce
"Spam"
ve "Forgery" (sahtekarlık) sözcüklerinin
birleşimidir. Bir haber grubundaki bir ismi kullanarak
o gruba çok sayıda (örneğin milyonlarca) e-posta mesajı
gönderip ilgili haber grubunu tıkamak. Bu işlem Crapflooding'e
benzer (Bkz. IRC Flloding). Ama gruptaki gerçek bir
kişinin adı kullanıldığı için ek sakıncalar oluşturur.
|
|
22 |
Spyware |
Casus
Yazılım |
Bilgisayar
sahibinin yaptıklarını, örneğin izlediği web sitelerini
izleyen, bazı durumlarda bunlara karışıp örneğin belirli
web sitelerine yönelten, istenmeyen programları yükleyen
zararlı yazılım. Daha biçimsel olarak özel yaşama
saldıran yazılım "privicy invasive software"
olarak niteleniyor. |
|
23 |
Trojan
/ Trojan Horse |
Truva
Atı |
Kullanıcıya
yararlı bir uygulama gibi görünen; oysa aslında bilgisayara
yetkisiz kişilerin ulaşması için yerleştirilen bir
programdır. Virüs ve solucanlarda olduğu gibi kendini
çoğaltmaz. Bir bilgisayar korsanı tarafından yerleştirilir
ve yerleştirilği bilgisayarı ele geçirmeyi bekler.
Truva Atını yerleştirenden başka bir korsan da etkinleştirebilir.
Korsan Truva Atını istediği zaman etkinleştirerek
bilgisayardaki dosyaları silebilir, değiştirebilir,
veri çalabilir, botnet içine alabilir. |
|
24 |
Virus |
Virüs |
Kendini
kopyalayan ve sahibinin izni veya bilgisi olmadan
bilgisayarı bozan ve bulaştıran bilgisayar programı.
Yürütülebilir (executable) bir program ile bulaşır. Yanlış olarak daha geniş bir kavram
olan "zararlı program - malware-" yerine de kullanıldığını gözlüyoruz.
|
|
25 |
Wallhacking |
Duvar
Arkası Görüş |
Bilgisayar
oyunlarında hile yapmak için geliştirilen bir tekniktir.
Terimin kaynağı normal bir oyuncu için duvarın arkasında
kalması gereken hedefin hile ile görünür hale getirilmesidir.
Teknik, Çengelleme (Hooking) benzeri biçimde kötü amaçlar için kulanılıyor.
|
|
26 |
Worm |
Solucan |
Kendini
çoğaltan ve ağ üzerinde yayılan bir bilgisayar programıdır.
Virüsten farklı olarak bilgisayardaki bir programa
bağlı olmak zorunda değildir. Birçok solucan bilgisayarlara
özel bir zarar vermez ama ağda gereksiz ve aşırı bir
trafik oluşturur. Bazı türleri ise bilgisayarlara
da zarar veren bir yük - payload- taşır.
|
|
27 |
Zombie
Computer |
Zombi,
Tutsak Bilgisayar |
Bir bilgisayar
korsanı tarafından yerleştirilen bir virüs veya Truva
Atı ile korsanların kullanımına açılmış bilgisayar.
Bir zombi bilgisayar DDOS uygulamalar, İstanmayan
E-Postanın yayılması veya tıklama başına bir ödül
veren reklam sitelerinden yarar sağlamak için kullanılabilir. |
|
|
|
|
Sorularınız için: sasad@tr.net